متن جهان خاکستری است

جناب جامی
اولا ً فقط بحث شما این نیست که مسجد مسلمانها را آتش نزنید و قاتل را محاکمه کنید بلکه شما عملا ً وکیل مدافع قاتل هم شده اید شما با گفتن اینکه ون گوک زیاده روی کرد و اینکه دادگاه باید به اینکه او که نمونه بی باوران ضدمقدس جنجالی در اين فضا بود. تحمل او برای هر کسی آسان نيست توجه کند چه چیز را دنبال می کنید ؟.آیا فحوای کلام شما در درجه اول محکوم کردن ترور او بود و بعد اینکه او افراط کرد؟… لابد شما فرق بین علت و دلیل را بسیار بهتر از من می دانید . وقتی قاضی از قاتل می پرسد که چرا کشتی او معمولاً در پاسخ علت را که امری خارجی است ذکر می کند مثلا به عصبانیت خود از مقتول اشاره می کند اما قاضی با این گفته اقناع نمی شود او به دنبال دلیل است. قاتل اگر دلیل بیاورد باید به آن توجه کرد.مثلا صیانت از نفس میتواند دلیل باشد و پذیرفته آید. اما اگر روشنفکری مانند شما در دفاع از قاتل علت را ذکر کند مثل عصبانیت قاتل از فیلم ون گوک و بگوید این را قاضی باید در نظر بگیرد چه نتیجه ای باید بگیرم؟ شما می گویید: توجه به اين نمونه ها نشان می دهد که اگر بر اساس آنچه واقعا در جهان جاری است، و نه بر اساس بحث های نظری روشنفکرانه، قضاوت کنيم اولا قتل هميشه مذموم نيست و نفی قتل نفس، قاعده کلی و استثنا ناپذير تلقی نمی شود. کشتن گاه به دليل جنگ، گاه به دليل عرف اجتماعی و گاه به اين دليل که لازمه نظام مجازات است (مثل اعدام قاچاقچيان و کودک ربايان) مباح دانسته می شود. نوعی ترور مقدس و مجاز…. ثانيا موارد مشخصی از قتل می تواند…. در جايی مقدس باشد و در جايی مطرود، ضدمقدس و غيرمجاز….
محکوم کردن کلی قتل بی معناست بی معنا از اين بابت که خيلی ناکجاآبادی است و بر پايه ديدگاهی ايده آليستی از بشر قرار دارد و در عمل امروزی و تاريخی بشر هيچ کس به آن اعتنايی نکرده و نمی کند…. اینها یعنی چه؟ بر اساس یک دید پراگماتیستی قتل را توجیه کردن اگر نیست چیست؟ این است همان که مصباح می گوید. او هم از ترور مقدس سخن می گوید. من نخواستم انگ بزنم به جنابعالی. من نه سوادم در سطح شماست نه تجربه ام. اما تا آنجا که از کلام شما در این چند پست اخیر فهمیدم اظهار نظر کردم. و هنوز هم می گویم از این حرفها که شما در مورد ترور مقدس و توجیه قتل شخصی به خاطر افراطش زدید ما در جهان سوممان کمبودی احساس نمی کنیم . بحمدالله خیلی رک تر و شفاف تر از شما می گویند. خلاصه قصد جسارتی نبود.

دخو November 22, 2004 08:25 PM

دخو جان ممنون که کمی روشنگری کردی. اما اينکه حرفهای من را به خودم يادآوری کنی که بحث نشد. من آن حرفها را زده ام تا بگويم قضيه قتل يک قضيه يکجانبه نيست که مثلا هيچ کس دست به قتل نمی زند الا مسلمانان. ترور مقدس نامی است که من بر جنگ و اعدام قانونی و قتل به دست پليس و امثال آن گذاشته ام. اينها مسائلی همه جايی و فراگير است. اين ربطی به ترور ون گوک ندارد. اين هم که دادگاه بايد به فضايی که در آن قتلی اتفاق می افتد توجه کند البته حرفی خارق عادت نيست. حتی اينکه کسی از نظر روانی در شرايطی بوده که بر رفتار خودش کنترل داشته يا نه مورد توجه قرار می گيرد. ولو آدمخواری کرده باشد. بعد هم در همه دنيا توهين می تواند به قتل بينجامد. اختصاص به مسلمانان مهاجر ندارد. اين هم برای هر قاضی و دادگاهی شناخته شده است. اما اگر من به تحليل ماجرا می پردازم برای آن است که در اين جو مرده باد و زنده باد بگويم آقايان نمی شود برای حفظ آرامش کمی به اعتقادات ديگران هم احترام بگذاريم؟ مبارزه با خشونت بر عليه زنان که توهين به قرآن و نماز را لازم ندارد. دارد؟ وگرنه با چی مبارزه می کنيم؟ با رفتارهای مسلمانان که الی ماشاء الله متفاوت اند يا با خود اسلام؟ اين مصداق همان مثال معروف می شود که گفتند برو کلاه بياور رفت و سر آورد. با خشونت مسلمانان مبارزه کردن به معنی زيرآب اسلام را زدن که نيست. هست؟ اگر هم هست چرا بايد کسی مبارزه اش با دين و اسلام را تحت عنوان مبارزه با خشونت عليه زن پنهان کند؟ و همه اين حرفها را گفتن می شود دفاع از قتل؟ قتل را دادگاه بررسی می کند. اما تکليف مهاجرانی که هر روزه تحت فشار و تهديد هستند چه می شود؟ چون يکی از آنها دست به قتل زد همه آنها را بايد به آب ريخت؟ و چون در ايران ما دلمان از اسلام آيت الله مصباح خون است هر ناروايی که در اروپا به اسلام نسبت دادند و هر کاری که با مسلمان مهاجر کردند بايد به آن راضی شويم؟

Sibestaan November 22, 2004 08:55 PM

جناب جامی!
بسیار خوب حالا که قسمتمان شده این شب را کمی با جنابعالی سر کنیم قدحی دیگر هم پر می کنیم چه باک.
شما یک منظوری دارید که من در هیچ کجای اظهار نظراتم اصلا چیزی در مورد آن نگفتم چرا می خواهید القا کنید که نظرم را گفته ام ؟و آن منظور شما این است که بخاطر جنایت یکی که از قضا مسلمان است حتا اگر به خاطر اعتقاداتش قتل کرده باشد نباید سایر مسلمین را آزار داد .خب مگر بنده گفتم که باید سایر مسلمین را آزار داد؟ حتا تلخ تر آنکه بخاطر 11 سپتامبر ریشو هایی که سیک هندی بودند در امریکا مقتول و مضروب و مجروح شدند و این چیزی نیست که کسی آنرا تایید کند.
حرفهایتان را هم از این بابت تکرار کردم چون گفتید: ببينيم از کجای حرف ما دفاع از قتل در آمد ؟ خب من همانجا ها را نوشتم.
اما بحث قتل از دو منظر قابل بررسی است . یکی بحث وجودی آن است . یکی توجیه آن. اما اگر از وجود قتل در عالم خارج نتیجه بگیرید که قتل قابل توجیه (مدلل) است این می شود سفسطه. آری در عالم سرقت و تجاوز به عنف و… اتفاق می افتد و این وقوع دارای علت(امر خارجی) هست اما آیا توجیه پذیر و مدلل نیز هست؟ مسئله عدم کنترل روانی میتواند علت یک قتل باشد و عقلای عالم این علت را به عنوان دلیل عدم مسئولیت قاتل می پذیرند . اما اگر انسانی به مقدسات شما توهین کرد و شما عصبانی شدید و او را کشتید .این عصبانیت تنها علت قتل است و هیچ منصفی این را به عنوان دلیل نمی پذیرد. قتل ون گوک به خاطر توهین هم محکوم است اگر قتل آن سیک بیچاره محکوم است. اگر شما قتل ون گوک را محکوم نکنید و بگویید قاتل از ون گوک عصبانی بود ، عمرو و زید هم قتل و ضرب و جرح مهاجرین مسلمان به هلند را محکوم نمی کنند و می گویند آنها به خاطر قتل همشهریشان از مسلمین عصبانیند و دادگاه باید این را لحاظ کند! در حالیکه این درست نیست و دادگاه نباید این را لحاظ کند در هیچ کدام.
اگر کسی به فرض مبارزه با اسلام کند ( حالا ولو آنرا در زیر لوای خشونت علیه زن پنهان کند یا نکند) آیا از نظر شما قتلش مجاز است؟اگر کسی به تمام عقاید مسلمین توهین کند آیا به نظر شما قتلش مجاز است؟ من کاری به این ندارم که در عالم واقع او را می کشند یا اینکه در اسلام برای او چه حکمی قائلند. من میخواهم بدانم این قتل از نظر شما مجـــاز است ؟اگر پاسختان منفی است که اختلافی نداریم و اگر مثبت است به نظر من با مصباح تفاوتی ندارید.
شما می گویید: ترور مقدس نامی است که من بر جنگ و اعدام قانونی و قتل به دست پليس و امثال آن گذاشته ام. مقدس؟ یعنی قدسی؟ یعنی الوهی؟ یعنی پاک؟ قانون اسلام زانی و زانیه را در زنای محصنه محکوم به سنگسار می کند در ایران این قانون هم هست از نظر مقنن ایران مقدس هم هست اما آیا از نظر شما هم موجه است؟ یعنی شما هم مقدس را در اینجا به همان معنا بکار میبرید که اینان بکار میبرند؟ پس چگونه بین شما و مصباح فرق قائل شوم؟
مسئله انگ زنی به شما و یا دلپری از مصباح نیست. من به عنوان کسی که تحصیلات آکادمیکم حقوق است از مباحث شما قانع نشدم و هنوز هم گمان می کنم باید در این نوشتارهای اخیرتان تامل بیشتر بفرمایید و بحث وقوع قتل را از بحث تایید و توجیه آن جدا کنید.

دخو November 22, 2004 09:43 PM

اين بايد ها كه آخر سر گفتم را پس ميگيرم چون به من ارتباطي ندارد كه بگويم بايد

دخو November 22, 2004 09:46 PM

برادر جان اگر پاسخ منفی و مثبت مشکل را حل می کرد که اصلا مشکلی نبود. من کارم حقوق نيست. ولی می دانم که چنين مسائلی پيچيده تر از موافقت يا مخالفت است. اين در قضاوت شايد معنا داشته باشد ولی در کار اجتماعی هميشه طيف وجود دارد و گرايش. کار من نقد اجتماعی است. من به افکار عمومی و گرايش های مردم و شيوه کنترل آن حساس ام. من نه با قتل ون گوک موافقم و نه اين قتل ها را به نفع جامعه مهاجر می دانم. اما چشم خود را بر روی وقايعی که پيرامون من می گذرد هم نمی توانم ببندم. من می گويم نمی شود يک طرف هر کار خواست بکند و از طرف ديگر انتظار داشته باشد هيچ عکس العملی نبيند. اين به معنای آن نيست که اگر عکس العملی شد من با آن موافق باشم. اين عکس العمل می تواند از انتقاد و تظاهرات شروع شود و به ترور هم بکشد. انتقاد و تظاهرات نظر بيشتری به خود جلب می کند و ترور مخالفان جدی می سازد. بهتر نيست که سرسختان جامعه خود را ولو مهاجر مسلمان شمال آفريقايی با فرهنگی سخت متفاوت به سمت انتقاد دعوت کنيم و اعتراض تا ترور؟ آيا جريان مديريت اجتماعی نبايد در مقابل حساسيتهايی که می انگيزد مسئوليت احساس کند؟ چرا بايد تلويزيون هلند در يک ساعت پربيننده چنان فيلمی را که سراپا توهين است پخش کند؟ اصل يادداشت من هم اصلا در عنوان و هم در متن همين را می گويد. اين سخن ساده ای است. اما چون در زمينه ای شنيده می شود که اسم اسلام هم برخی را به رعشه می اندازد طور ديگری فهميده می شود.

در معنای ترور مقدس هم زياده دقيق شده ايد. راه دور رفتن لازم نيست. معنای آن بسادگی اين است که اين نوع از قتل تاييد می گيرد. خوب شمرده می شود. قهرمان می سازد. شما که اهل حقوق ايد بايد با سايه روشن واژه ها بهتر آشنا باشيد. مقدس در اينجا ربطی به الوهی ندارد. چون همه جنگ ها الوهی نيست بلکه بيشتر آنها در مظان ضدالوهی بودن هم هست!

دست آخر شما به من بگوييد فيلم قيصر را ديده ايد؟ نه در مقام پليس و قاضی بلکه در مقام مردی از مردم عادی به قيصر چگونه می نگريد؟ و حتی اگر او را تاييد نمی کنيد فکر می کنيد چرا مردم او را دوست می دارند؟

نگوييد جهان عوض شده است. اين را خودم نوشته ام. می دانم جهان عوض شده است. مشکل در ناهمزمانی جهان هايی است که در اروپا و يا در مقابل اروپا قرار گرفته اند. جهان هايی که با هم ارتباط ندارند يانمی توانند ارتباط بگيرند. جهان هايی که در سوء تفاهم دايمی زندگی می کنند. خوب است که من قاضی نيستم. وگرنه ناچار می شدم با همه همدلی که با قاتل ون گوک داشتم حکم بر عليه او بدهم. حالا که نيستم دست کم می کوشم بگويم چرا چنين قتل هايی اتفاق می افتد. آگاهی مخدوش را تعمير کردن تنها کاری است که از دست من بر می آيد. اگر آگاهی درست بود ايمان و بی ايمانی هم زيباتر می بود.

Sibestaan November 22, 2004 10:42 PM

جهان هايی که در سوء تفاهم دايمی زندگی می کنند….
بله ! اين در جهانهاي تئوريك هم هست. و دقيقا در عوالم حقوقي هم هست.اسلام قواعدي دارد و بگونه اي آدم ميسازد و بگونه اي حكم ميدهد متفاوت از مسيحيت و اگر درست فهميده باشم نظر شما اين است كه فارغ از اينكه با ديد انساني مدرن و امروزين به ارزيابي اين قواعد و احكام بپردازيم وجود و تكثر آنها را به رسميت بشناسيم . رفتارمان و سياستمان با اين واقعيات همگون كنيم و كاري نداشته باشيم به اينكه فلان احكام وحشيانه و غير قابل قبول در فلان باور وجود دارد. همينطور وجود خارجي آنها را به رسميت بشناسيم . فلسفه اخلاق و فلسفه حقوق را متوقف كنيم و براي يك زندگي مسالمت آميز تلاش كنيم. حواسمان باشد اگر از باوري بوي خوبي به مشاممان نمي رسد بيني مان را بگيريم و همين. به اصل عمل قيصر فكر نكنيم به اين فكر كنيم كه اكثرا او را دوست دارند. يا به نفسانيات خودمان ارجاع بدهيم ببينيم ته دلمان با كدام طرف است قاتل يا مقتول.
گمان ميكنم به حد تبين الرشد من الغي( يعني روشن شدن مسئله فارغ از اينكه كدامين درست باشد حداقل) رسيده باشيم
از اين گفتگو رضايتمندم و گمان نمي كنم شبي را بيهوده بيدار مانده باشم. و صبح نشان روشنايي است.
موفق باشيد.

دخو November 22, 2004 11:55 PM

رشد و غی؟ سياه و سپيد؟ من چه می گويم شما چه نتيجه می گيريد! از آن محکمه قضاوت اين است و جز اين نيست بيرون بياييد جهان را طور ديگری می بينيد. اما اگر همانجا هم می مانيد دست کم در اين نکته بينديشيد که امام علی دست سارق را قطع می کرد اما بر آن مرهم می گذاشت و شايد در دل بر او می گريست. … …

Sibestaan November 23, 2004 01:11 AM

 

جناب جامي گرامي!
ديشب خواب نگذاشت بيشتر بمانم.شما هم كه بر لغت پاي فشرديد .منظورم از رشد و غي طبق يك عادت گفتاري اين بود كه بحث منقح شد و كاملا معلوم شد كه هر يك چه مي گوييم.
اما در مورد اشك امام علي و مرهم . آري مي گويند مرحوم آيت الله شفتي هم در مورد خطاكاران به زعم او (مثل زناكاران و …) حكم سنگسار مي داد و بر جنازه مي گريست. دست بريدن وحشيانه است و گريه كردن مشفقانه ! دست سارق را قطع كردن براي شما با مرهم نهادن گريستن بر آن توجيه مي شود!
جناب جامي عزيز !
من در هر لاك فكري كه باشم شكر خدا چنين دچار تعصب نمي شوم و اين برايم كافي است. شما پس چرا اگر قاضي قاتل ون گوك ميشديد به گفته خودتان حكم بر عليه اش ميداديد اما در دل با او همراه بوديد. همان دين اسلام هم همدلي با قتل را مانند شركت در آن معرفي مي كند ( البته شايد بفرماييد در اين مورد به شما ثواب هم از عمل خير قاتل مي رسد).
من براي جان همه انسانها از مسلمان و غير آن حرمت قائلم و اگر طفل 14 ساله اي را در سنندج به جرم روزه خواري آنقدر شلاق ميزنند كه مي ميرد نمي گويم:
اين از آن مواردی است که می گويند حتی اگر راست هم باشد نقلش نبايد کرد چون به دروغ مانند است.
تصور من اين است كه اتفاقا شما به خاطر حب به اسلام ديگر باقي را سياه مي دانيد و مي بينيد. و الا چرا بايد حتا اگر اينها راست باشد نقلش نكرد؟ كه چهره دين همانطور كه متدينين مي خواهند منور بماند؟ و اگر گفتيم توهين به دين كرده ايم؟ اين گونه است سياه و سپيد نديدن؟

دخو November 23, 2004 04:25 AM

مردم اندر حسرت فهم درست! همدلی يعنی که بفهمی چرا طرف دست به اين کار زده است و بر او شفقت آوری: دزد است چون فقير بوده يا بد تربيت شده يا فرصت رشد نيافته يا حريص بوده يا حرمتی برای مال و زحمت ديگری قائل نبوده يا محصول يک جامعه پر تضاد طبقاتی بوده يا هرچيز ديگر. وگرنه منظور اين نيست که مثلا امام علی از دزدی در دل حمايت می کرده و بنابرين به قول شما در آن شريک است! همدلی با قاتل ون گوک هم درک شرايطی است که او در آن دست به قتل می زند. …

در مورد قطع دست دزد هم با توجه به آنچه در باره خشونت از مد افتاده گفته ام معتقدم در زمان خودش وحشيانه نبوده و امروز است که وحشيانه تلقی می شود. بنابرين هم قطع آن و هم شفقت بر دزد در ظرف زمانی خود سخت در خور تامل است. امروز قالب آن را عوض کنيد و مثلا دزد را به زندان بيندازيد اما در محتوا آن شفقت انسانی را حفظ کنيد. اين حرف من است. که لازمه ساختن جامعه ای بهتر است. زيرا مجازات بدون درک مجازات شونده کور است و بی نتيجه. هر مجازاتی زمانی ارزش دارد که بتواند راه را بر عامل و قاتل بعدی ببندد. در باره شلاق و اصولا مجازات جوان زير 18 سال هم ماجرا کاملا ديگر است.

در عين حال، در رفتار و در احکام دينی ما مشکلات واضح آنقدر هست که می توان به همانها که همه هم تصديق می کنند پرداخت و موارد نادر و استثنايی را کنار گذاشت. اين نه برای آن است که می خواهيم چهره دين مشوه نشود بلکه برای آن است که راه کار تکيه بر قاعده هاست نه استثناها. موارد نادر ممکن است اعجاب آور باشد و برای تبليغات خوب باشد اما برای نقد و اصلاح روشی زياده غيرقابل اعتماد است. انتخاب اين سو يا آن سو بستگی دارد به اين که چقدر به اصلاح فکر می کنيد يا به شهرآَشوبی.

Sibestaan November 23, 2004 11:44 AM

گاهی اوقات که به اين مباحثات نظر می‌کنم، نتيجه‌ای جز اين نمی‌گيرم که:
هر درونی کو خيال انديش شد
گر دليل آری خيالش بيش شد!

وقتی با مخاطبانی سخن می‌گويی که از پيش رأی‌شان را درباره‌ی تو صادر کرده‌اند و به محض اين‌که بدانند،‌ دين، رسولان الهی و آسمانی معانی برای تو در خور اعتنا و توجه هستند، بدون اندک ترديدی تو را به اين يا آن گروه سياسی منتسب می‌کنند! با اين طايفه سخن گفتن نمی‌توان. تذکر مؤمنان را منفعت دارد، نه بهانه‌جويان را. خلاصه سخن آقايان اين است که وجود تفاسير و روش‌های مختلف از دين محال است. از ديد گروهی از دين تنها يک چيز می‌زايد و بس. آن چيز هم همانا چيزی است که آن‌ها به کشف آن نايل آمده‌اند. وقتی تفکر در اين حد از جمود باشد، راه گفت‌وگو با آن بسته است. طرفه‌تر آن است که در اين ميان، تنها می‌توان و بايد معايب دين (اگر بپذيريم کع عيب از نفس دين است) را ديد و نه معايب ساير مکاتب را. عجيب‌تر اين است که اين طايفه که خود را روشنفکر می‌شمارند، چندان از علل بروز خشونت غفلت کردند تا فاجعه‌ی يازده سپتامبر رخ داد و ديوانه‌ای چون بوش، به بهانه‌ی آن دنيا را به آتش و خون کشيد. غربيان اگر در فهم اسلام جدی بودند، نبايد با وقوع انقلاب اسلامی در ايران متوجه می‌شدند که در جهان مسلمان شيعه هم وجود دارد. آن قدر بی‌تفاوت و تنبل در فهم «ديگران» بودند تا بالاخره فهميدند يک تفسير وهابی هم از اسلام هست و شد آن‌چه نبايد می‌شد. اين‌ها واقعيت‌های ساده‌ای هستند که طعنه‌زنان به هيچ رو نه به آن اعتنا دارند و نه می‌خواهند سخنی از آن بشنوند. عجب نيست که وقتی کسانی مثل ارکون و نصر حامد ابوزيد و سروش تفکر دينی را نقد می‌کنند، آن‌ها را عمله‌ی سياست می‌دانند! گويا از همه بداقبال‌تر در اين ميان سروش بوده است که نسبتی دور با حاکميت جمهوری اسلامی داشته است و تفکر او را هم در پرتو روابط پيشين او می‌سنجند. گويا ديگران طيب و طاهر و پاک و معصوم‌اند! بگذريم.

روشنفکران ما اسير سياست‌اند و اگر روشنفکری اين است:
ابلهی‌ام بس مبارک ابلهی است
که دلم با برگ و جانم متقی است
اين اسارت نتيجه‌ای جز اين نمی‌دهد که دين را هم گروگان سياست بدانند. سخن بسيار است. اشارتی کفايت بود. همين اندازه هم دراز شد.

داريوش November 23, 2004 11:52 AM

اتفاقاً منظور شما را درست فهمیدم من که نگفتم علی از دزدی حمایت کرده است . من شما را گفتم که از قتل حمایت کردید .شما فرمودید که با قاتل همدل هستید.اگر منظورتان شفقت از نوع علی بود خود باعث بد فهمی من شدید چون همدلی با قاتل و شفقت بر قاتل دوبار معنایی دارند. پس اگر مرارتی بخاطر بد فهمی من کشیدید من بی تقصیرم.
در مورد توضیح شفقت علی بر سارق مقطوع الید عباراتی آوردید که باز از واژه شفقت در نمی آید. مسائلی که اشاره کردید یعنی اینکه آدم ریشه و علت یک امر را درک کند شفقت نیست. در آن بیان اتفاقاً مراد از شفقت همان انفعال نفسانی توام با دلسوزی بخاطر بی دست شدن سارق بدبخت است و این چیزی است که من اصلا آنرا درک نمی کنم.
در مورد اینکه وحشیانه توصیفی است نسبی مخالفتی با شما ندارم .
من نمی خواهم بگویم چرا در گذشته و در ظرف زمانی دیگری جز ظرف زمانی من دست قطع می کردند یا چرا باورشان چنین و چنان بوده است. من به زمانه خودم کار دارم. من با اینکه در زمانه من (و حالا خاص تر در کشور من) هنوز باید همان احکام بر جان و جهان مردمان حاکم باشد کار دارم. به این کار دارم که آدمها بوسیله جمعی دیگر تحت عنوان حاکم و مفتی و دولت و هر زهر مار دیگری مقتول و مضروب و مجروح می شوند و این مقدس خوانده می شود. من با اینکه اگر کسی به باور شما توهین کند قتلش را توجیه(مدلل) کنید کار دارم اگر شما علل قتل را بررسی کنید این یک کار علمی است و هرگز با آن مشکلی ندارم.برای اینکه پراکنده نگویم وارد بحث مجازات نمی شوم.
اما علت اینکه این گفتگو را ادامه میدهم از قضا بخاطر آن است که این یک جدال احسن نیست این یک گفتگوست. یعنی کسی به دنبال توجیه طرف مقابل نیست و من رایی از قبل در مورد شما صادر نکرده ام با گفتارتان همراه شدم و نتیجه از همانها گرفتم که گفتید .گفتم گفتارتان با گفتار مصباح فرقی ندارد اما نه شما را عمله نظام معرفی کردم نه منتسب به هیچ گروه سیاسی کردم البته اگر رفیق شما دلش بخواهد من به جای گفتگو بنشینم پای موعظه و تذکر شما یا او باید بگویم متاسفانه مدتهاست از پای منبر نشستن بازنشسته شده ام و مرا معذور بدارید. .. اگر ملاک برای اینکه معلوم شود قابل از برای همسخنی هستم یا نه هم این باشد که هر چه شنیدم سر به تصدیق فرود آورم همان نالایق خوانده شوم خشنودترم. حدود یکسال است که وبلاگتان را میخوانم و کم پیش آمد که کامنت بگذارم.آن موقع وبلاگ دیگری داشتم که مسدود شد( در آن نه فحش به مقدسات بود و نه حتا سیاسیون. فقط طبق یک علاقه شخصی اوضاع سیاسی کشور را در حد فهم خودم تحلیل می کردم مانند الان) باری ! من شما را آدمی تند خو و خشونت طلب در نیافته بودم . آدمی که اهل ظرافت است و نازک خیالی و در احوال مردمان ایران زیبایی ها را از سمرقند و بخارا کشف کرده و به من نشان داده آدمی نیست که در موردش بد داوری از قبل کرده باشم.این بار و در این دو سه پست اخیر از قضا سویه ای دیگر دیدم و لحیه ای جنباندم. شما و دوستتان مرا می بخشید.

دخو November 23, 2004 01:11 PM

دخوی عزيز!
سخنانی که نوشتن لزوماً خطاب به شما نبود. سخنانی کلی بود و قاعدتاً شما که در فضای ملکوت گذر کرده‌ايد شاهد برخی برخوردهای تند بوده‌ايد. من جسارت نکردم که شما را به پای منبری بخوانم. نه خود را منبری می‌دانم و نه با اهل منبر مناسبات عاشقانه دارم. اما تذکر دادن و نقد مشفقانه کردن حکايت ديگری است. اگر من نوشته‌ام بويی از ادبيات دينی دارد از آن شرمسار نيستم و شما را هم به دينداری فرا نخوانده‌ام. اين مختصر را نوشتم که بدانيد مخاطب اين سخنان شما نيستيد. اتفاقاً شما را ستودم به خاطر اين‌که در نقد خود نه دشنام داديد و نه کسی را تروريست و آدمکش خوانديد. اندکی تفحص کنيد مخاطب سخن را پيدا می‌کنيد.
يک نکته را هم در حاشيه می‌گويم: بررسی ريشه‌های وقوع يک حادثه مطلقا به معنای مدلل کردن يا موجه کردن آن نيست. به اعتقاد شما اين همه محقق و آکادميسينی که در دانشگاه‌های غربی به نقد رفتار غربيان پرداخته‌اند و سياست‌های انحصارگرايانه‌شان را سنجيده‌اند، همگی طرفدار يا توجيه‌گر فاجعه‌ی يازده سپتامبر بوده‌اند؟ اعلام برائت و انزجار از قتل کار دشواری نيست. هر کسی می‌تواند اين کار را بکند، حتی خود تروريست‌ها. پس فضيلتی نيست در نفس محکوم کردن. کار ارزشمند را کسی می‌کند که ريشه‌های ماجرا را منصفانه بررسی می‌کند تا راه تکرار اين فجايع را ببندد. نکته‌ی ظريف اين است که مستبدين و ديکتاتورها همگی مخالف آزادی بيان هستند. منتقدين آزادی بيان هم خطاهای آن را می‌بينند. انصاف نيست که منتقدين تئوريک آزادی بيان را هم‌رتبه و هم‌رديف ديکتاتورها و آدمکش‌ها بدانيم. اگر آمريکايی هم سخن حقی بگويد درست است، اگر مؤمن مسلم هم خطا کند خطاست. نمی‌توان به صرف شباهت ظاهری يک مدعا گويندگان آن سخن را از هر جنس و طايفه‌ای که باشند در يک رديف قرار داد. روی سخن من تنها با کسانی است که ميل‌ وافری به يکپارچه‌سازی و مونوليت ديدن اسلام، تاريخ، فرهنگ، بشريت و حقيقت دارند. يک سؤال هم که برای من پيش آمده است اين است. کاش يک نفر يک جمله از نويسنده‌ی اين وبلاگ نقل کند که در آن گفته باشد قتل ون‌گوگ کار خوبی بوده است. آيا چنين جمله‌ای هست؟

رفيق سيبستان November 23, 2004 01:42 PM

البته لزوماَ هم مرا كه در حال گفتگو بودم خارج نمي كرد. بگذريم.

اين جمله در نظر قبلي من مگر نيست؟

من با اینکه اگر کسی به باور شما توهین کند قتلش را توجیه(مدلل) کنید کار دارم اگر شما علل قتل را بررسی کنید این یک کار علمی است و هرگز با آن مشکلی ندارم.

اين كه از اين.

قتل ون گوك كار خوبي است در اين نوشتارها نيامد. اما سفسطه علت و دليل پيش آمد.كه مكرر نمي كنم.

اينكه شما ريشه يك عمل را درآوري فرق مي كند با اينكه آن تعليل را لباس دلالت بپوشاني و از اينكه قتل وجود دارد به توجيه قتل برسي…
و بالاخره اينكه اگر منظور نگارنده اين نبوده و تنها به علت يابي و ريشه يابي پرداخته و توجيه امر واقع شده و اگر منظورش از همدلي همان نظر به علت بوده ! (با اينكه اينگونه به سختي ميتوان نظر او را به درستي تشخيص داد ) باري ديگر گفتگو به ثمر نشسته و موقع طرب و شراب فرا رسيده است.

دخو November 23, 2004 02:26 PM

دخو جان اين گفت و گو اين قدر سريع پيش می رود که تا من يک ساعتی غافل شدم از آن عقب ماندم. نه برادر من همان را گفتم که گفتم و کوشيدم که واضح و عريان و صريح بگويم. حرف مرا تفسير نکن. می ترسم به تفسيرت از داستان امام علی شبيه شود! در باب شفقت/همدلی بحث بيشتر لازم است. من آن را از اوجب واجبات در امر مجازات و شناخت جرم و برنامه ريزی برای پيشگيری از تکرار آن می دانم و کهن الگوی آن را رفتار امام علی می بينم. هيچ دليلی نيست که رفتار امام را به انفعال نفسانی و دلسوزی صرف محدود کنيم. من در آن نکات باريک بسيار می بينم.

ديگر اينکه من مسئول حرفی هستم که خود می زنم. و من هم می گويم که برادر جان گفتگو با حضرتت برای من مغتنم بود چرا که زاينده بود. اين تجربه خوبی بود که با کسی يک بگويی و يک بشنوی. در اين بحث دشوار که هر لحظه شبهه ای در ميان می آيد اين شيوه برای من فرصتی برای دقيق شدن در جزئيات بود. اين هم که شما درس خوانده حقوق هستی البته اعتباری به بحث می بخشد. من به سهم خود قدردان ام.

در باب ظرافت و سمرقند و بخارا هم خب چه می شود کرد که گفتگو از آن شهرها و فرهنگ شان در سخن ظرافت درج می کند و گفتگو از اروپا لحن سخن را به تلخی می آلايد. دست من نيست. سخن در دو مقام مختلف می رود.

Sibestaan November 23, 2004 02:44 PM

سيبستان گرامي!
از لطف شما ممنونم.
اما در مورد شفقت قاطع يد بر مقطوع اليد.گمان ميكنم بر اين اشتر بار بيش از توانش حمل ميفرماييد. هر چند اين گفتار شما ” مجازات بدون درک مجازات شونده کور است و بی نتيجه ” بسيار متين است اما اينكه بفرماييد از شفقت علي بر مقطوع اليد به اين نتيجه رسيديد را اگر به طور علي قبول بتوان كرد اما از دل آن روايت منطقا اين تفسير درنمي آيد.
ميگويند كاشف حلقه بنزن كه با تعداد كربن ها و هيدروژن ها مشكل داشت شب به خواب ديد كه ماري دم خود به دهان گرفت. و او صبحدم كه از خواب برخاست با الهام از آن خواب ناگهان دريافت كه مولكول مربوطه اگر بصورت حلقه باشد معماي تعداد كربن و هيدروژن حل ميشود اما از اين نمي توان نتيجه گرفت كه آن خواب داراي آن بار معنايي بوده است. اگر شما از روي آن روايت به آن نتيجه مطلوب رسيديد دليل نمي شود كه آن مطلوب در دل آن روايت وجود داشته است.شفقت به معني دلسوزي است و اين درك مجازات شونده به معنايي كه شما مي گوييد نيست و كمترين تاثيري بر او ندارد.

دخو November 23, 2004 03:22 PM